Teorye skurczu mięśnia

Nie posiadamy dotychczas żadnej zadowalającej teoryi skurczu mięśniowego, któraby tłumaczyła nam całokształt zjawisk pyzy tem zjawisku obserwowanych, a więc elektrycznych, cieplnych, chemicznych i mechanicznych. Wszystkie próby stworzenia takiej teoryi dadzą się podzielić na kilka grup, zależnie od tego, jak sobie dany autor wyobraża sposób przekształcania energii chemicznej na mechaniczną. Jako prototyp tych teoryi można uważać. Badacz ten zauważył, że wiele ciał pochodzenia organicznego kurczy się pod wpływem ogrzania. Jeżeli weźmiemy np. strunę skrzypcową, dokoła jej poprowadzimy zwoje drutu, które ogrzejemy, przepuszczając prąd elektryczny, to struna się skurczy, a po ochłodnięciu wróci do długości pierwotnej. Przebieg tego skurczu przypomina bardzo zjawiska obserwowane w mięśniach. Engelman przypuszczał, że i tu i tam mamy zjawiska podobne, że zmiany temperatury w mięśniu mogą wywołać jego skurcz. Teorye termodynamiczne nie mogą się jednak ostać wobec tego faktu, że wydajność pracy użytecznej w mięśniu jest bardzo wielka i wymaga przypuszczenia różnic temperatury nieprawdopodobnie wielkich, bez czego bylibyśmy w sprzeczności z drugą zasadą termodynamiki. Do drugiej grupy należeć będą teorye, oparte na przypuszczeniu, że podczas skurczu mięśni tracą one ciepło. Tutaj zaliczyć trzeba poglądy wypowiadane przez wielu badaczów, utrzymujących, że skurcz mięśniowy jest wywołany przez zmiany napięcia powierzchniowego ; z rachunków opartych na takiem założeniu wynikać mają siły zbliżone do tych, jakie w mięśniach obserwujemy. Jeszcze inni autorowie pragną w zmianach ciśnienia osmotycznego znaleźć przyczynę skurczu mięśnia. Wreszcie najnowsze próby teoryi skurczu polegają na zastosowaniu zjawisk pęcznienia koloidów. Pauli np. wyobraża sobie, że w sarkoplazmie wytwarza się kwas mleczny, który przenika do włókienek i, jak to już było wyżej opisane, wzmaga ich zdolność pęcznienia, a więc zmniejszania długości. Jednocześnie powstawanie kwasu mlecznego ma powodować zjawiska elektryczne, o których później będzie mowa. Rozkurcz mięśnia ma powstawać w ten sposób, że kwas mleczny w sarkoplazmie zostaje dalej utleniony, a wtedy w drodze dyfuzyi opuszcza on i włókienka, które wracają do swej długości pierwotnej. Dla uzasadnienia swej teoryi Pauli przytacza, że szybkość dyfuzyi w tak cienkich warstwach, jakiemi są włókienka, wystarcza do wywołania zjawiska skurczu mięśnia. Zaznaczyliśmy wyżej, że zjawiska cieplne w mięśniu są spóźnione w porównaniu ze skurczem, fakt ten moglby odpowiadać okresowi spalania kwasu mlecznego. Teorya ta jednak, podobnie jak i wszystkie inne, stanowi jedynie możliwość logiczną, co do której nie wiemy, czy odpowiada ona rzeczywistości. Wszak podnoszenie się temperatury mięśnia po skurczu może być wywołane nie tylko przez spalenie kwasu mlecznego, ale wszelkich wogóle produktów, powstających przy skurczu lub nawet go warunkujących. [więcej w: endometrioza,USG piersi ,usg żył kończyn dolnych ]

Warunki życia i śmierci mięśnia

U zwierząt cieplokrwistyeh, gdzie temperatura ciala wynosi 370 do 380, niema pierwszego okresu stężenia, to też i rozpuszczalna myogenofibryna nie istnieje w mięśniach zwierząt ciepłokrwistych. Stężenie pośmiertne. Po ustaniu krążenia w mięśniu wkrótce zupełnie samoistnie występuje stężenie pośmiertne; mięsień staje się sztywny, co bardzo łatwo dostrzec można na zwlokach. W zwłokach ludzkich tężeją najpierw mięśnie szczęki karku potem tułowia i wreszcie kończyn. Mieśnie stają się krótsze, własności ich optyczne zmieniają się, mianowicie w świetle przepuszczonem mięsień staje się mętny, a w odbiłem białawy. Cechy te przypominają stężenie cieplne; a jednak między temi zjawiskami dostrzec można szereg różnic. Mięsień w stanie stężenia 139 cieplnego jest więcej twardy, mniej przezroczysty i pod wpływem kwasu solnego daleko mniej zmienia swój wygląd niż mięsień w stanie stężenia pośmiertnego. Przemywanie mocnym roztworem soli kuchennej, lub lepiej dwuwęglanu sodu również usuwa stężenie pośmiertne. Najważniejsza jednak różnica polega na tem, że stężenie cieplne nie znika z biegiem czasu, a stężenie pośmiertne występuje po pewnym czasie nawet wtedy, jeżeli wszelkie procesy gnilne przez ścisłą aseptykę będą usunietę. Stężenie pośmiertne występuje niekiedy bardzo prędko, jak np. po wielkich wysiłkach mięśniowych, drgawkach i t. p. słowem w mięśniu, który poprzednio wykonał dużo skurczów; zaś mięsień w atmosferze czystego tlenu pod ciśnieniem kilku atmosfer możemy nie dopuścić do powstania stężenia pośmiertnego (Fletcher). Istota stężenia pośmiertnego nie jest dotychczas wyjaśniona. Niektórzy przypuszczaj,v, że mamy tu do czynienia_z samorzutnem krzepnięciem ciał białkowych znikanie zaś stężenia polegałoby na tych skrzepów_ przez fermenty proteolityczne zawarte w mięśniu. Tłumaczenie takie napotyka jednak na wiele trudności, szczególnie zaś spotykamy wątpliwości przy wytłumaczeniu zanikania stężenia. Zjawiska proteolizy w mięśniu idą zbyt wolno, dalej w mięśniu po ustąpieniu stężenia musiałoby istnieć wiele związków azotowych nieścinających się — czego nie wykazują żadne analizy. Daleko prawdopodobniejsze jest tłumaczenie, oparte na zjawiskach pęcznienia ciał koloidalnych. Wiadomo, że ciała te w obecności jonów wodorowych pęcznieją silniej niż roztworach objętych. W mięśniu po śmierci wytwarza się kwas mleczny i jego obecność może wywołać przesuwanie się wody z jednych części mięśnia do drugich, dzięki czemu długość mięśnia się zmniejsza, zmienia się jego elastyczność — słowem powstaje stężenie pośmiertne. Po pewnym czasie zaczynają się ścinać białka mięśniowe; a wtedy zmniejsza się ich zdolności pęcznienia, woda zostaje wydalona i stężenie pośmiertne ustępuje. Na poparcie tego poglądu możnaby przytoczyć fakty następujące : w atmosferze tlenu pod ciśnieniem kilku atmosfer kwas mleczny w mięśniu się nie zbiera — niema również stężenia pośmiertnego ; wysiłki mięśniowe zwiększają wytwarzanie kwasu mlecznego i przyspieszają stężenie; przez ogrzewanie mięśnia można przyspieszyć krzepnięcie białek, a stężenie pośmiertne również przechodzi prędzej w tych warunkach. Wreszcie stężenie pośmiertne można usunąć przemywając naczynia krwionośne mięknia, a więc usuwając kwas mleczny. [więcej w: endometrioza,USG piersi ,usg żył kończyn dolnych ]